Bölgesel Isıtma Sistemleri

Çin’de bulunan parabolik oluklu kollektör üreticisi ‘Inner Mongolia XuChen Enerji’ firması Çin’in özerk bölgesi olan Inner Mongolia’da bulunan Baotou’ya yakın bir köyde kurulmuş olan devasa güneş kaynaklı bölgesel ısıtma sistemini 2016’dan bu yana işletmektedir. XuChen’in genel müdürü Yu Wang, merkezi hükümetin yeşil enerji politikası sayesinde Çin’in kuzey illerinde güneş (ısıl) enerjisine olan artan talebin var olduğunu dile getirmiştir. Baotou’daki tesis iki alandan oluşmaktadır. Bunların birisi XuChen’deki fabrikanın çatısında kurulu 22000 m 2 alana sahip parabolik oluklu kollektördür. Diğeri ise zemin seviyesinde kurulu bir şekilde 71000 m 2 alana sahiptir. 93000 m 2  (65 MW th ) güneş kaynaklı bölgesel ısıtma sistemi, Danimarka’da kurulu Silkeborg tesisinden (110 MW th ) sonra gelen dünyanın ikinci santralidir fakat yoğunlaştırıcı güneş kollektörü bakımından dünyanın en büyük kurulu sistemidir. Parabolik oluklu kollektör sahası - Baotou, Inner Mongolia, Çin Çin Ulusal Gün...

Birçok ülke yenilenebilir enerji kullanımını bölgesel ısıtma ve soğutma sistemleri ile önemli miktarda arttırabilir. Merkezi ısıtma ve soğutma için yenilenebilir enerji kaynaklarına doğru dönüşüm artan kentsel enerji ihtiyacını karşılamada, verimliliğin arttırılmasında, emisyonların düşmesinde ve uygun maliyetli sıcaklık kontrolünde yardımcı rol üstlenebilir. Doğru koşullar sağlandığında, bölgesel ısıtma ve soğutma konut ve ticari binalar için uygun maliyetli ve enerji verimli bir seçenektir. Fakat, mevcut durumda bölgesel ısıtma ve soğutma ağırlıklı olarak kömür ve doğalgaz gibi fosil yakıtlı kaynaklardan sağlanmaktadır. Mevcut sistemlerin geliştirilmesi ve (biyoyakıt, güneş ve jeotermal gibi teknolojileri kullanan) yeni ısı dağıtım şebekelerinin oluşturulması için kayda değer bir potansiyel bulunmaktadır. Böylelikle, enerji güvenliği, insan sağlığı ve iklim değişikliği önlemede önemli oranda fayda sağlanabilmektedir. Yalnızca birkaç ülke yenilenebilir enerji kaynağı potansiyelini böl...

Modern yenilenebilir bölgesel ısıtma sistemleri, Paris Anlaşması gereğince önümüzdeki yüzyıla kadar sanayi öncesi dönemine göre küresel sıcaklığı 1.5 °C seviyesinde sınırlandırmayı da kapsayacak şekilde, Avrupa iklim zararları azaltma hedeflerine ulaşmak için çok önemli bir teknolojik yere sahiptir. 5 Eylül 2021 yılında çevrim içi gerçekleştirilen son ‘Upgrade DH’ semineri olan “Avrupa’da Bölgesel Isıtma ve Soğutma’ya Doğru” etkinliğinin bu önemli bir mesajı olmuştur. Avrupa Ufuk 2020 araştırma ve yenilik programı tarafından finanse edilen ‘Upgrade DH’ projesinin son etkinliği, 90’dan fazla katılımcının modern ısıtma sistemleri hakkındaki verimli tartışmaları gerçekleştirmesiyle, başarılı bir şekilde tamamlanmıştır. Upgrade DH projesinin koordinatörü Dominik Rutz ısıtma sektörünün, elektrik sektörüne kıyasla, siyasal zeminde uzun süre ihmal edildiğini belirtmiştir. En azından Avrupa seviyesinde yenilenebilir ısıtma ve enerji şu anda ilgi odağı olarak güçlü bir şekilde kabullenilmişti...

On yıllar boyunca güvenilirliğini çoktan kanıtlamış Bölgesel Isıtma Sistemleri kentsel alanlara ısıyı enerji verimli olarak sağlayan teknolojilerden biri olmuştur. Bölgesel ısıtma sistemleri, Avrupa şehirlerinde, ısıtma enerjisinin karbonsuzlaştırma hedefine ulaşmak için anahtar sistem olarak tanımlanmaktadır. Yenilenebilir ve atık ısı kaynakları, aynı anda, karbondan arındırılmış ısı kaynakları olarak öngörülmektedir. Ayrıca, bu kaynaklar, sayelerinde fosil yakıtların fiyat oynaklığı en aza indirildiği için, rekabet edebilir enerji maliyeti sağlamak için önemli bir yol olarak görülmektedir.  Düşük Sıcaklıklı Bölgesel Isıtma Bu hakikate rağmen, günümüzde bölgesel ısıtma Avrupa şehirlerinde %12 pazar payına sahiptir. Bu konudaki çalışmalar bu sistemlerin genişleyerek 2050’de %50 pazar payına sahip olacağına işaret etmektedir. Bu tarz bir senaryo için mevcut bölgesel ısıtma konseptinin dönüşüme uğraması gerekmektedir. Gelecek enerji marketi için bölgesel ısıtmanın şu konularda geliş...

Toronto şehri Derin Göl Su Soğutma (EN: Deep Lake Water Cooling – DLWC) sistemi Ontario gölü tabanında yer alan yüksek yoğunluktaki soğuk su rezervini soğutma çözümlerinin kalbi olarak kullanmaktadır. Her kış, Ontario gölü suyu 4 °C’nin altına kadar inmektedir. Bu yüzeyde bulunan su, soğumayla beraber yoğunluğu arttığı için gölün tabanına batmaktadır. Yaz boyunca yüzey suyu ısınsa dahi tabanda bulunan yoğun su soğukluğunu muhafaza etmektedir. Uzun yıllardır geçen kış mevsimlerinin etkisiyle, sürekli yeniden tamamlanan şekilde, tamamen yenilenebilir enerji kaynağı olarak, soğuk su rezervi oluşmaktadır. Derin Göl Su Soğutma Sistemi Her biri beş kilometreden daha uzun üç giriş borusu ile bu göl tabanında yer alan soğuk su filtreleme istasyonuna taşınmaktadır. Daha sonra, bu su şehir içindeki enerji-transfer istasyonuna yönlendirilmektedir. Burada, ısı eşanjörleri vasıtasıyla soğuk göl suyundaki enerji alınarak kapalı şehir şebekesine aktarılmaktadır. Bu şebeke ile enerji, Toronto şehir me...

Bölgesel enerji sistemlerinin (bölgesel ısıtma ve bölgesel soğutma) arkasında yatan temel fikir ısı taleplerinin bir havuzda toplanılmasıdır. Bununla beraber, ortalama maliyetinin artan üretim karşısında düşmesi ile beraber sistemin profesyonel elden merkezi olarak işletilmesinden faydalanmaktadır. Bölgesel Enerji Sistemleri - Danfoss Bu temel fikir 1880’lerde kurulan bölgesel enerji sistemlerinde geçerli olduğu gibi hâlâ günümüzde de geçerlidir. Buna ek olarak, şimdiye kadar birçok etken göz önünde bulundurulmaya devam etmektedir. Günümüzde bölgesel enerji sistemleri için geçerli başlıca itici güçler şu şekilde listelenebilir: - Ölçek ekonomisi (artan üretimle beraber ortalama maliyetin düşmesi) - Binalarda direkt değerlendirilemeyecek yenilenebilir enerji kaynakların kullanımına imkân tanıması - Üzerine odaklanmış, adanmış ve profesyonel sistem işletimi - Maksimum enerji verimliliği - Son kullanıcı ısıl etkileşim sistemlerinin basit, etkin ve minimum ayak izine sahip olması...

Şehirlerde Bölgesel Isıtma ve Soğutma Avrupa ülkelerinde, bölgesel ısıtma ve soğutma enerji dönüşümü ve iklim koruma çabasına kayda değer katkı sağlamada önemli bir yere sahiptir. Avrupa Birliği’nin sera gazı emisyonlarını 2030’a kadar %55 oranına indirme hedefi; enerji verimliliğini arttırarak ve günümüz fosil yakıt kaynakların istikrarlı ve sürdürülebilir yenilenebilir alternatiflerle değiştirerek sağlanabilir. Isıtma ve soğutma sektöründe, Avrupa’daki mevcut bölgesel ısıtma ve soğutma sistemleri özellikle şehirleşmiş bölgelere iklim-nötr ısıtma ve soğutma sağlayacak muazzam potansiyele sahiptir. Mevcut durumda, gerekli olan ısı merkezi ısıtma (ve güç) santralinde üretilmekte ve son-kullanıcılara ısı dağıtım şebekesi ile taşınmaktadır. Bu merkezi sistem evlere, belediye binalarına ve özel firmalara eş zamanlı olarak ısıtma ve soğutma sağlayabilecek mükemmel bir altyapıdadır ve her tür yenilenebilir enerji ve atık ısının sisteme kaynak olarak entegre edilmesine imkân tanımaktadır....

İngiltere, doğalgaz sistemleri gibi bireysel ve enerji-yoğun ısıtma çözümlerine alternatif olarak evlere ve işyerlerine düşük karbon ve daha uygun maliyetli ısıtma sağlayan bölgesel ısıtma sistemleri için 19 milyon pound yatırımı (2 tanesi Bristol ve 3 tanesi Liverpool, Londra ve Worthing olmak üzere) 5 tane yeni bölgesel ısıtma sistemleri için kullanmayı planlamaktadır. Birçok binaya hizmet veren dev bir merkezi ısıtma tesisatı misali, bölgesel ısıtma sistemleri merkezi kaynaktan sağlanan ısıyla üretilen sıcak suyu yer altı boruları vasıtası ile taşıyıp evlere ve iş yerlerine ısı sağlamaktadır. Bu 19 milyon poundluk yatırım, İngiltere ve Galler’de bölgesel ısıtma sistemlerinin geliştirilmesini destekleyen İngiltere Devleti’nin 320 milyon pound rezerve sahip ‘Isı Dağıtım Ağı Yatırım Projesi (EN: Heat Networks Investment Project)’ tarafından karşılanmaktadır. Kanıtlanmış, düşük karbon ısıyı makul fiyatla son kullanıcılara uygun fiyatta sağladığı ve ‘İklim Değişikliği Komitesi (EN: C...

Bu makale şehirlerinde ve/veya kasabalarında bölgesel ısıtma sistemleri kurulumunu göz önünde bulunduranlar için kılavuz niteliğindedir. Bu amaçla, alttaki adımları takip etmeniz önerilmektedir:  1) Isıl Haritalandırma | Isı Talebi ve Isı Kaynağı Bölgesel ısıtma sistemlerinin bölgeniz için uyumluluğunu anlamak için öncelikli olarak bölgenin ısıl haritalandırılması (hem talep hem de kaynak açısından) gerçekleştirilmelidir.  2) Bölgesel Isıtma için Uygun Bölgelerin Belirlenmesi ve Derecelendirilmesi Herhangi bir bölge için bölgesel ısıtmanın elverişli olduğunu gösteren kriter genellikle bölgenin (konut veya ısı talebi) yoğunluğu ve yerel mahale yakın sanayinin bulunmasıdır. Danimarka belediyelerince, ısıl yoğunluğu 150 TJ/km2’i aşan bölgeler bölgesel ısıtma sistemlerinin uygulanması için teknik ve ekonomik olarak uygun addedilmiştir. Bölgesel ısıtma özellikle, ısıl kaynak zenginliğine ve ısıl talep yoğunluğuna sahip (geniş şehirler ve kasabalar gibi) kalabalık kentsel alanla...

Enerjinin depolanması ve depolanan enerjinin daha sonra kullanılması, kendini fark ettirmese de günlük hayatta pek çok yerde karşımıza çıkmaktadır. Şarj edilen mobil telefon ile daha sonra saatlerce süren konuşma imkanı, pikniğe gitmeden önce yapılan çayın saatler sonra termostan sıcak bir şekilde servis edilmesi, gündüz vakitlerinde depolanan güneş enerjisinin akşam saatlerinde banyo yapılırken kullanılması… günlük hayatımızda karşılaştığımız enerji depolama uygulamalarıdır. Binlerce konutun ısıtma ihtiyaçlarını tek bir ısı üretim merkezinde üretilen ısı ile karşılayan bölge ısıtma sistemlerinde ise enerji depolama kendisini, boyu elli metreyi aşan, içi su ile dolu ısı depolama tankları ile göstermektedir. Yirmi katlı bir bina yüksekliğinde olan dev ısı depolama tankları on binlerce konutlu bir yerleşim biriminin saatler boyu ısıtmasını sağlayabilmektedir. Dünyada birçok güç santralının tasarımları hem elektrik enerjisini hem de ısı enerjisini birlikte üreten birleşik ısı ve güç santr...

İngiliz Hükümeti'nin karbon (karbondioksit salınımı)-azaltma stratejisinin bir parçası olarak, 2013 yılında yerel makamların bölgesel ısıtma sistemi olanaklarını araştırmasını destekleyecek bir temin birimi oluşturdu. Resmi kalemde “Isıtma Ağı Temin Birimi (EN: Heat Networks Delivery Unit)” olarak yer eden bu buluşçu destek birimi iki öğeyi içerisinde barındırıyor: (i) hibe kaynağının sağlanması; ve (ii) bölgesel ısıtma ağlarının kurulumu hususunda deneyim zenginliğine sahip ticari ve teknik uzmanların oluşturduğu kendini işine adamış bir takımın teknik kılavuzluğu. İngiltere ve Galler ülkelerindeki yerel makamlar bu destek için başvuru yapabiliyorlar. Mevcut durumda Birleşik Krallık'ta, 21000 konuta ve 1700 ticari ve kamu binalarına ısı sağlayan 2000 bölgesel ısıtma sistemi bulunmaktadır. Tahminlere göre 2030 yılında Birleşik Krallık'ın toplam ısı talebinin %14'ünün bölgesel ısıtma sistemleri tarafından sağlanacağı öngörülüyor ve 2050 yılında ortalama %43'ünün. Böy...

Bölgesel ısıtma sistemlerinde, su temini gibi diğer boru sistemlerinde olduğu gibi su kaçağının (sızıntısının) olması kaçınılmaz bir durumdur. Mevcut bölgesel ısıtma sistemlerinde su kaçağı kontrolü, boru yalıtımı içerisinde yerleştirilmiş bakır borulardaki elektriksel direncin değişmesi ilkesine dayalı bir sürekli denetim tertibatı ile sağlanıyor. Fransa'nın doğusunda yer alan Lyon şehrinin yakınlarındaki (Venissieux Energies) bölgesel ısıtma sistemi su kaçağı tespitinde bir ilke imza attı. Artık bölgesel ısıtma boru şebekesindeki su kaçakları insansız hava araçları ile kontrol edilebilecek. Bölgesel ısıtma sistemi için uygulanan bu yöntem muhakkak diğer endüstriyel ısı kaçaklarının tespiti için örnek teşkil edebilir. Bölgesel ısıtma sistemlerinin yaygın olarak kullanıldığı Danimarka'da, sigorta firmaları risk analizlerinde kaçak tespit sistemlerinin varlığını göz önünde bulunduruyor. Nedeni açık; kaçağın sebep olabileceği büyük zararlar. Bu hem masraf sonucu üretilen ısının k...

Bölgesel ısıtma ve soğutma, hava kirliliği ve buna bağlı zararlı karbondioksit emisyon seviyesini azaltabilecek ve enerji güvenliğini artırabilecek teknolojilerdir. Uluslararası Enerji Kuruluşu (IEA)'nun bu konudaki uzman heyeti; bölgesel ısıtma ve soğutma sistemlerinin gerekliliğinin ve değerinin IEA'da yer alan karar mercileri, Avrupa Komisyonu ve çoğu ülkenin hükümet erkanlarının dikkatinden kaçtığı hususunda endişe duymaktadır. Orta ve Doğu Avrupa ülkelerindeki sistemlerin yetersiz bakıma sahip olmalarından dolayı verimsiz çalışmaları bu sistemler hakkında mesnetsiz söylencelere ve yanlış kanılara sebep olmuştur. Bu yanlış kanılar bölgesel ısıtma ve soğutma sistemlerinin kullanışlı olduklarının esas gerçeğine gölge düşürmektedir. Esasen (kullanılmayan) atık ısıların değerlendirilmesine imkân veren bu sistemler, doğalgazın direkt kullanılmasından daha çok verimlidir ve yenilenebilir enerjinin kullanılmasını arttıracak birçok olanak sağlamaktadır.(IEA tarafından kaleme alınan...